ZIENTZIAZ BETERIKO 15 KARTA-JOLAS
DBH 3ko Fisika eta Kimikako ezagutzak eta konpetentziak landuko dituzu jolas serio hauen bidez.
Ikasgelarako pentsatutako bost misioz osatutako sekuentzia didaktikoa da abentura polimerikoa.
Karta-jolasak inprimatuz taldean jolastu daiteke, esperientzia aberastuz (guztira 8-10 ordu).
Abentura banaka eta pantaila bidez ere ezagut daiteke, Genially plataforma bidez.
Curriculum-oinarriaren laburpena
Ikaskuntza-emaitzak 👇
1A: Tresna zientifikoak irizpide teknikoen arabera sailkatzea: gako dikotomikoak eta antzeko tresnak erabiltzea materiala zorroztasun zientifikoz antolatzeko, magnitude, zehaztasun, fabrikazio-material eta segurtasun-irizpideei erreparatuz.
1B: Laborategiko tresnak, erabilerak eta segurtasun-arauak identifikatzea: laborategiko hizkuntza menderatzea, tresnak zuzen identifikatuz eta neurtzen duten magnitudeari nahiz polimeroen ikerketan duten baliagarritasunari lotuz, zorroztasunez lan egiteko.
1C: Datu esperimentalak aztertzea erroreak detektatzeko: emandako informazioan anomaliak edo neurketa zehaztugabeak identifikatzea, kalitate-kontrol zientifiko bat simulatuz, ikerketaren zorroztasuna balioztatzeko.
2A: Funtsezko elementu kimikoen sinbologia identifikatzea: oinarrizko elementuen (C, O, N, H) ikurrak eta izenak molekula errealetan ezagutzea.
2B: Lehengaien jatorria ebaluatzea: kimika jasangarrian oinarritutako erabakiak hartzea, jatorri petrokimikoko industriak eta biomasa-industriak bereiziz, eta bakoitzaren ingurumen-inpaktuari buruzko hausnarketa eginez.
2C: Molekulen barne-egitura eta oinarrizko propietateak: atomoen arteko lotura ulertzea, egitura konplexuagoak osatzeko nola elkartzen diren barneratuz, konbinazio kimikoko arauei jarraituz eta agregazio-egoeran eta dentsitatean dituzten ondorioei erreparatuz.
3A: Polimerizazio-erreakzioak aztertzea: erreaktiboak, produktuak eta errepikapen-unitatea identifikatzea; oker planteatutako bi erreakzioak hauteman eta azalpen zientifiko baten bidez justifikatzea; eta datu-tarteak erabiliz estrategia koherentea garatzea.
3B: Polimeroen prozesaketa eta birziklatzea erlazionatzea: objektua, polimeroa, prozesaketa-teknika eta hondakinaren helmuga zuzena lotzea, eta erabaki horiek POLen gorputz-atalen diseinura transferitzea.
3C: Inguruko objektu polimerikoak ikertzea: objektuaren funtzioa eta forma kontuan hartuta, polimero nagusia eta erabilitako prozesaketa-teknika identifikatu eta modu arrazoituan azaltzea.
4A: Zalantza zientifikoak formulatzea eta ebidentzietan oinarritutako ondorioak ateratzea: egoera baten irudia, entsegu-prozedura eta emaitza esperimentalak erlazionatuz.
4B: Indarrak eta hizkuntza bektoriala testuinguru praktikoetan aplikatzea: paketeen masa eta garraioan agertzen diren indarrak interpretatzea, eta noranzkoa zein distantzia erabiltzea dronearen ibilbidea gidatzeko.
4C: Ikasitakoa adierazpen bisual batera transferitzea: POL pertsonaiaren diseinua irudikatu eta marraztea, aurreko misioetan definitutako osagaiak eta funtzioak kontuan hartuta.
5A: Zirkuitu elektriko sinpleak identifikatu eta muntatzea: bateria, kableak, etengailua eta osagaiak modu egokian lotzea, korrontearen funtzioa eta energia elektrikoa lortzeko bideak ulertuz.
5B: Informazio-iturriak modu kritikoan bilatu, ebaluatu eta hautatzea: askotariko baliabide teknikoen artean —fidagarriak zein zaharkituak edo desegokiak— irizpide jakin batzuen arabera bereiztea, POLentzako energia-iturri eta energiaren propietate desberdinak zuzen justifikatzeko.
5C: Irudikapen molekularrak interpretatzea eta alderatzea: elektrolito polimerikoen egitura eta ioien mugikortasuna maila mikroskopikoan aztertzea, irudikapen bakoitzak ematen duen informazioa erlazionatuz, bateriarako elektrolito egokiena irizpide zientifikoen arabera hautatu eta erabakia justifikatzeko.
Konpetentzia espezifikoak eta eb. irizpideak 👀
Jolasek lantzen dituzten konpetentzia espezifikoak eta dagozkien
ebaluazio-irizpideak (77/2023 Dekretua).
| Jolasa | 1. KE | 2. KE | 3. KE | 4. KE | 5. KE | 6. KE |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1A | — | 2.2 | — | — | 5.1 | — |
| 1B | — | 2.1 | — | — | 5.1 | — |
| 1C | — | — | 3.2 | — | 5.1 | — |
| 2A | — | 2.1 | — | — | 5.1 | — |
| 2B | — | — | — | — | 5.1 | 6.2 |
| 2C | 1.1 | — | — | — | 5.1 | — |
| 3A | — | 2.3 | — | — | 5.1 | — |
| 3B | — | — | — | — | 5.1 | 6.2 |
| 3C | 1.1 | — | — | — | 5.1 | — |
| 4A | — | 2.2 | — | — | 5.1 | — |
| 4B | 1.2 | — | — | — | 5.1 | — |
| 4C | — | — | 3.1 | — | 5.1 | — |
| 5A | 1.2 | — | — | — | 5.1 | — |
| 5B | — | — | — | 4.2 | 5.1 | — |
| 5C | — | — | 3.1 | — | 5.1 | — |
Zer esan nahi dute ebaluazio-irizpideen kodeek?
Oinarrizko ezaguerak 🖱️
Jolas bakoitzean lantzen diren oinarrizko ezaguerak, curriculumeko
blokeen arabera antolatuta.
| Jolasa | A | B | C | D | E |
|---|---|---|---|---|---|
| 1A | 1 | — | — | — | — |
| 1B | 3, 4 | 2 | — | — | — |
| 1C | 2, 5 | — | — | — | — |
| 2A | 1, 5 | 1, 3 | — | — | — |
| 2B | 5, 6, 7 | — | — | — | — |
| 2C | 2, 5, 6 | 2, 3 | — | — | — |
| 3A | 1, 2, 5, 7 | 2 | — | — | 1, 2 |
| 3B | 5, 6, 7 | 2 | — | — | 2 |
| 3C | 5, 6, 7 | 2 | — | — | 2 |
| 4A | 1, 2, 5, 6, 7 | — | — | 1, 2, 4 | — |
| 4B | 2, 5, 6, 7 | — | — | 1, 3, 4 | — |
| 4C | 6, 7 | — | — | — | — |
| 5A | 5 | — | 1, 2, 3 | — | — |
| 5B | 5, 6 | 1 | — | — | — |
| 5C | 5, 6 | 1, 2 | — | — | — |
Zer esan nahi dute oinarrizko ezagueren kodeek?
A · Oinarrizko zientzia-trebetasunak
- A.1: Ikerketa zientifikoko metodologiak, galderak eta hipotesiak formulatzea eta ebidentzien bidez egiaztatzea.
- A.2: Problemak ebazteko eta ikerketak garatzeko estrategiak, dedukzioa, ebidentzien bilaketa eta arrazoibide logiko-matematikoa erabiliz.
- A.3: Laborategiko eta beste ikaskuntza-inguruneetako materialak, substantziak eta tresna teknologikoak.
- A.4: Laborategiko segurtasun-arauak eta norberaren, komunitatearen eta ingurumenaren babesa.
- A.5: Hizkuntza zientifikoa, magnitudeak, unitateak, sinboloak eta oinarrizko tresna matematikoak.
- A.6: Informazio zientifikoa hainbat formatu eta bitartekoren bidez interpretatzeko eta komunikatzeko estrategiak.
- A.7: Fisikak eta kimikak gizartearen aurrerapenean duten zeregina eta kultura zientifikoaren balorazioa.
B · Materia
- B.1: Egitura atomikoa, eredu atomikoak, ioiak eta elementuen antolamendua taula periodikoan.
- B.2: Konposatu kimikoen eraketa, propietate fisiko eta kimikoak eta haien aplikazioak.
- B.3: Nomenklatura eta substantziak, elementuak eta konposatuak izendatzeko hizkuntza zientifikoa.
C · Energia
- C.1: Energiaren propietateak eta aldaketa-prozesuen eragile gisa duen eginkizuna.
- C.2: Materiaren izaera elektrikoa, zirkuitu elektrikoak eta energia elektrikoa lortzeko bideak.
- C.3: Elektrizitatearen ekoizpenaren eta erregai fosilen erabileraren ingurumen-ondorioak.
D · Interakzioa
- D.1: Mugimendua deskribatzen duten magnitudeak, ekuazioak eta grafikoak.
- D.2: Indarra gorputzen mugimenduaren edo deformazioaren aldaketen eragile gisa.
- D.3: Indarren eta desplazamenduen izaera bektoriala: modulua, noranzkoa eta norabidea.
- D.4: Eguneroko indar nagusiak: pisua, normala, marruskadura, tentsioa eta bultzada.
E · Aldaketa
- E.1: Erreakzio kimikoen interpretazio makroskopikoa eta mikroskopikoa.
- E.2: Aldaketa fisikoak eta kimikoak bereiztea, polimerizazioa eta polimeroen prozesaketa barne.
ISTORIOAREN AURKEZPENA
Ikasmaterial honek Hezkuntza Sailaren dirulaguntza jaso du
